Glamorgan Record Office website
Caerdydd: hanes adeiladu prifddinas
HAFAN
AM Y PROSIECT
CHWILIO AM GYNLLUN
ADNODDAU PLANT
DOLEN

Y Prosiect

Y Cynllunia

Rheolid Adeiladu

Catalogio

Cadwraeth

Hawlfraint

 

Y Prosiect

Mae Archifdy Morgannwg yn gartref i gyfres o 40 000 o gynlluniau rheoliadau adeiladu sy’n ganolbwynt i’r prosiect. Mae’r cynlluniau cyntaf yn dyddio o 1857 ac yn ymestyn hyd at y 1960au. Ymhlith y casgliad mae cynlluniau ysgolion, sinemâu, stadia chwaraeon, gwestai, tafarndai, bariau coffi, cysgodfannau rhyfel, siopau, tlotai, ysbytai, swyddfeydd, ffatrïoedd, eglwysi, mosgiau, synagogau a thai.

Ym mis Chwefror 2002 dyfarnodd Cronfa Dreftadaeth y Loteri £48 600 i Archifdy Morgannwg tuag at gostau Caerdydd: Hanes Adeiladu Prifddinas. Mae’r prosiect hwn wedi:

  • Catalogio’r cynlluniau fel bod modd chwilio amdanynt dros y rhyngrwyd. Chwilio am gynllun.
  • Atgyweirio nifer fawr o eitemau a oedd wedi eu difrodi er mwyn iddynt gael eu defnyddio gan y cyhoedd.
  • Ailbacedu’r holl gynlluniau mewn defnyddiau archifol arbennig.
  • Gosod gwybodaeth ar wefan yr Archifdy er mwyn hybu defnyddio’r cynlluniau a’r adnoddau eraill sy’n ymwneud â threftadaeth adeiledig Caerdydd.

Diweddariad, Ionawr 2006

Ers Ionawr 2006, ychwanegwyd i'r mynegai ar-lein cynlluniau adeiladu o'r cyn Cyngor Dosbarth Gwledig Caerdydd ar gyfer y blynyddoedd 1875 - 1926. Roedd Cyngor Dosbarth Gwledig Caerdydd yn cynnwys y plwyfi canlynol:

Tresimwn, Larnog, Lecwydd, Llysfaen, Llancarfan, Llanedern, Llanfedw, Llanilltern, Llantriddyd, Llanfithyn, Llanfihangel-y-Pwll, Pendeulwyn, Pen-Marc, Pen-tyrch, Llanbedr-y-Fro, Porthceri, Rhyd-y-gwern, Rhydri, Saint Andras, Llansanffraid-ar-Elai, Sain Ffagan, Sain Siorys, Llwyneliddon, Sain Nicolas, Sili, Fan, Llanddunwyd, Gwenfo a'r Eglwys Newydd.

A fyddwch gystal â nodi fod cynlluniau adeiladu Cyngor Dosbarth Gwledig Caerdydd yn cael i'w chadw mewn storfa allanol, a fydd angen o leiaf wythnos o rybudd er mwyn eu trosglwyddo i'r ystafell ddarllen gyhoeddus ar gyfer ymgynghoriad.

Roedd gweithwyr gwirfoddol yn rhan bwysig o’r prosiect, ac rydym yn ddiolchgar iawn i’r holl bobl hynny a gyfrannodd trwy restru neu ddiogelu’r cynlluniau.

Gellir defnyddio’r cynlluniau er mwyn astudio nifer o wahanol destunau. Drwy gysylltu’r cynlluniau gyda dogfennau eraill yn yr Archifdy, yn Llyfrgell Ganolog Caerdydd ac yng Nghanolfan Celfyddyd a Hanes Butetown, mae’n bosibl llunio darlun manwl o’r adeiladau, pwy oedd yn eu defnyddio a’r ffordd roedden nhw’n cael eu defnyddio.

 

link to the Heritage Lottery Fund webpages